Wat verwarmt de aarde eigenlijk?

De meesten zouden antwoorden: de warmte van de zon.

• En toch komt de temperatuur aan haar oppervlak niet boven 6000 °C.
• Zij staat bovendien op 150 miljoen kilometer, achter een vacuüm, en een vacuüm is een uitstekende isolator.

De verklaring moet dus elders liggen.

In de zomer is het u opgevallen: bij hoogstaande zon en een wolkenloze hemel is het zand twee keer zo heet als de lucht, hoewel de zon aan beide dezelfde energie levert.

Hoe kan dat?

De zonnestralen dragen een vorm van licht die wij infrarood noemen. Licht doorkruist de lucht om ons heen, maar wordt tegengehouden door materie, door zand of door huid, die het volledig opneemt.

Deze energiepakketjes werken nauwelijks op lucht. Zij brengen de moleculen en atomen waaruit de materie bestaat in beweging, en die beweging voelen wij als warmte.

Voor de meeste mensen is warmtecomfort een kwestie van luchttemperatuur en van het rondpompen van die lucht.

Neemt men de zon tot voorbeeld, dan volgt daaruit tweeërlei:

1. materie verwarmen kost half zo veel energie als lucht verwarmen,
2. en infrarood licht vanaf het plafond afgeven verwarmt de huid rechtstreeks, zonder hindernis ertussen.

Een stralingsplafond is de vorm van rechtstreekse verwarming die het dichtst komt bij wat de zon doet.